“Moskva Bəyannaməsi Azərbaycan və Rusiya arasında münasibətləri keyfiyyətcə yeni müttəfiqlik səviyyəsinə yüksəldir”.
Bunu “İki sahil”ə açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Məlahət İbrahimqızı bildirib.
M. İbrahimqızı deyib ki, dünən Moskvaya səfər çərçivəsində Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Rusiya Prezidenti Vladimir Putin ““Azərbaycan Respublikası ilə Rusiya Federasiyası arasında müttəfiqlik qarşılıqlı fəaliyyəti haqqında” Bəyannaməni imzalayıblar: “Azərbaycan Rusiya ilə qonşudur, iki dövlətin həm quru, həm də su sərhədi mövcuddur. Azərbaycan və Rusiya arasında əlaqələrin iki əsrə yaxın tarixi var. Həm Çar Rusiyası, həm Sovet dövründə bu iki ölkə eyni çətir altında yaşayıb. Respublikamızın yerləşdiyi geosiyasi coğrafiya dövlətimizin balanslaşdırılmış xarici siyasət yürüdülməsini zəruri edib. Çox təəssüf ki, müstəqilliyimizin ilk illərində dövlətimizi idarə edənlər təsadüfi, qeyri-peşəkar, səriştəsiz və dövlət idarəçiliyindən bixəbər olduqlarından 1991-93-cü illərdə ölkəmiz və xalqımız çox ağır problemlərlə – 20 Yanvar faciəsi, Xocalı faciəsi, torpaqlarımızın işğalı, bir milyon insanın qaçqın və köçkün durumuna düşməsi kimi faciələrlə üzləşdi. Hazırda Rusiyada 1 milyondan artıq soydaşımızın yaşamasını, təhsil almasını və işləməsini nəzərə alsaq, balanslaşdırılmış siyasətin bugün də həyati vacib əhəmiyyətini görərik”.
Deputat xatırladıb ki, müstəqillik qazandıqdan, daha doğrusu 1993-cü ildə Ulu Öndərimiz Heydər Əliyev ikinci dəfə hakimiyyətə gəldikdən sonra Azərbaycan Rusiya ilə uğurlu qonşuluq siyasəti həyata keçirməyə başlayıb: “Ulu öndər dövlətimizin xarici siyasətində əsas prinsip olaraq hər zaman balanslaşdırılmış siyasəti əsas götürüb. Məhz bu müdrik siyasət sayəsində 1991-93-cü illərdə şimal və cənub qonşularımızla demək olar ki, düşmən münasibətləri tədricən normallaşmağa başlayıb, yaxın qonşu və dost ölkə səviyyəsinə gəlib çatıb. 2003-cü ildən isə Ulu Öndərimizin siyasi varisi olan Prezident İlham Əliyev bu siyasəti nəinki davam etdirdi, həm də onu günün çağırışlarına uyğun olaraq daha da inkişaf etdirdi. Məhz bu siyasət sayəsində ölkəmiz həm ikitərəfli, həm də çoxtərəfli formatda bütün ölkələrlə uğurlu əməkdaşlığa nail oldu. Xüsusən qonşu ölkələrlə əlaqələrimiz bütün sahələrdə daha sürətlə inkişaf etdi. Beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlıqda da biz bu prinsipin bəhrəsini gördük. Azərbaycan bir tərəfdən Avroatlantik strukturlarla, NATO, Avropa Birliyi ilə, ABŞ, Böyük Britaniya kimi ölkələrlə, eləcə də MDB-yə üzv olan ölkələrlə sıx əməkdaşlıq edir. Azərbaycan GUAM üzvü olan Gürcüstan, Moldova və Ukraynanın ərazi bütövlüyünü və suverenliyini tanıyır və separatizmin heç bir formasını dəstəkləmir. Azərbaycan özü də separatizmdən uzun illər əziyyət çəkib, torpaqlarımıza təcavüz edilib. Azərbaycan dövlətinin xarici siyasətinin əsas prinsiplərindən biri istənilən dövlətin müstəqilliyi, ərazi bütövlüyü və suverenliyinin tanınmasıdır”.
M. İbrahimqızı qeyd edib ki, Azərbaycan Avropa İttifaqına üzv olan 10-dan çox dövlətlə də strateji əməkdaşlıq sazişi imzalayıb: “Azərbaycan Avropa məkanının önəmli enerji təminatçılarından biri olmaqla, həm də NATO-nun etimad göstərdiyi etibarlı tərəfdaş ölkədir. Eyni zamanda könül coğrafiyamız olan Türk Dövlətləri Təşkilatında öncül fəaliyyətinə və verdiyi töhfələrə görə əsas lokomotiv ölkələrdən biridir. Azərbaycan qardaş Türkiyə ilə münasibətləri Şuşa Bəyannaməsi ilə ən yüksək müttəfiqlik səviyyəsinə çatdırıb. Əgər Qars müqaviləsi Naxçıvanın təhlükəsizliyi üçün zəmanətdirsə, Şuşa Bəyannaməsinə görə Türkiyə bütövlükdə Azərbaycanın təhlükəsizliyi üçün qarant ölkədir. Şuşa Bəyannaməsi iki dövlət arasında ittifaq sazişi statusundadır. Bu mənada Şuşa Bəyannaməsi bu iki qardaş dövlətə ehtiyac yarandığı halda onların bir dövlət kimi vahid siyasət yürüdə bilmə hüququ və statusu verir”.
Deputat nəzərə çatdırıb ki, Vətən müharibəsindən sonra Prezident İlham Əliyev bölgədə sülh və inkişaf naminə yeni səhifənin açıldığını bəyan edib: “Dövlət başçısı regionda yaranmış yeni reallıqdan Ermənistanın da yararlanması üçün yeni fürsətlərin olduğunu da vurğulayıb. Azərbaycanın dövlət siyasətinin məqsədi başqa ölkələrin daxili işinə qarışmamaq, həmin ölkələrin ərazi bütövlüyünə, suverenliyinə və kostitusion hüquqlarına hörmətlə yanaşmaqdır. Sözsüz ki, eyni münasibət Azərbaycan üçün tələb edilir. Bu aspektdə Rusiya ilə münasibətlərin ildən-ilə daha sürətlə inkişafı da vacibdir. Vətən müharibəsində qazandığımız Zəfərdən sonra bölgədə yaranmış yeni reallıqlar Azərbaycan və Rusiya münasibətlərinin yeni mərhələdə daha da inkişaf etməsini, yeni platformanın yaradılmasını zəruri etdi. Bu aspektdə 3+3 formatını qeyd etmək lazımdır. Bu platforma bölgədə dayanıqlı sülh, əmin-amanlıq, təhlükəsizlik və inkişaf üçün zəmanət olmaqla, bölgə ölkələri arasında əməkdaşlığı daha da möhkəmləndirəcəkdir. Bütün bunları nəzərə alaraq, Prezident İlham Əliyevin Moskvaya səfərini və bu səfər çərçivəsində imzalanan Moskva Bəyannaməsini yüksək qiymətləndirirəm. Bununla Rusiya-Azərbaycan münasibətlərində yeni səhifə açılır, yeni perspektivlər yaranır. İki ölkə arasında əlaqələr daha sürətlə inkişaf edəcək. Moskva Bəyannaməsi Azərbaycan dövlətinin və xalqımızın milli maraq və mənafeyinə tam cavab verir. Bəyannamənin 2-ci maddəsində qeyd edilir ki, Rusiya və Azərbaycan öz milli maraqlarına uyğun və onun müdafiəsinə yönəlmiş müstəqil siyasət həyata keçirir. Bəyannamənin gələcəkdə yarana biləcək hər bir təhlükə və təhdidin qarşısının alınmasında mühüm əhəmiyyəti var.
Prezidentimiz də Bəyannamənin əhəmiyyətini xüsusi vurğulayıb, onun siyasi, iqtisadi və humanitar sahələri əhatə etdiyini bildirib. Rusiya dünyanın ən güclü və söz sahibi olan dövlətlərindən biridir. Dünyanın hansı dövləti Rusiya ilə münasibətləri yüksək səviyyədə qurmağı və müttəfiqlik barədə sənəd imzalamağı istəməz ki?! Bir daha qeyd etmək istərdim ki, bu sənəddə nəinki Azərbaycanın milli maraqları öz əksini tapır, eyni zamanda ölkəmizin kənar təhdid və təhlükələrdən qorunması üçün əlavə bir güc və imkan qazanılır. Bir sözlə beynəlxalq hüquq və normaları əsasında hazırlanmış Moskva Bəyannaməsi ilə Azərbaycan və Rusiya arasında münasibətləri keyfiyyətcə yeni – müttəfiqlik səviyyəsinə yüksəldir. Tərəflər arasında bərabərhüquqlu münasibətləri yüksək səviyyədə tənzimləyən bu Bəyannaməyə əsasən, münasibətlərin hər iki ölkənin müstəqilliyinə, dövlət suverenliyinə, ərazi bütövlüyünə, sərhədlərin toxunulmazlığına qarşılıqlı hörmət, bir-birinin daxili işlərinə qarışmamaq, qarşılıqlı fayda, güc tətbiq etməmək və güclə hədələməmək prinsipləri üzərində qurulmasına dair Azərbaycan və Rusiya konkret öhdəlik götürür. Ümumiyyətlə, həm Şuşa Bəyannaməsi, həm də Moskva Bəyannaməsi Azərbaycanı getdikcə dünyada artan qlobal təhlükə və təhdidlərdən müdafiə etmək üçün ali sənədlərdir. Azərbaycanın milli maraqlarının əks olunduğu əməkdaşlıq nümunələri dövlətimizin gələcəyi üçün ciddi töhfələrdir”.
